Horla

Uderza piorun. W przerwie między błyskiem a grzmotem myśl ma zaledwie kilka sekund.

Spektakl trafił do repertuaru dzięki otwartemu naborowi 2026/2027 i powstaje jako koprodukcja Tartuskiego Nowego Teatru, Forecast Company i Estońskiego Teatru Młodzieżowego.

Nazwa „Horla” pochodzi od francuskiej gry słów hors („na zewnątrz”, „poza”) i là („tam”) i niesie znaczenie tego, co pominięte, odsunięte, pozostające na zewnątrz. To ktoś, kto sam stoi pośrodku burzy – zarówno w wymiarze fizycznym, jak i psychicznym. Ktoś, kto mierzy się z czymś nieskończenie większym od siebie i nad czym nie ma kontroli.

„Horla” to wizualna sekwencja obrazów, w której spotykają się człowiek i burza, wzniosłość i pospolitość, nadzieja i rozpacz, próba zrozumienia i poddanie się temu, co nieuniknione. W centrum spektaklu znajduje się relacja człowieka z siłą, której nie da się w pełni opisać ani zracjonalizować. Bo człowiek, który próbuje opisać burzę, zawsze pozostaje obok swoich słów śmiesznie mały.

Burza się zbliża, burza niszczy, burza nie wybiera i nie rozróżnia. Jej przewidywalność i zarazem całkowita nieprzewidywalność, jej sprawiedliwość albo niesprawiedliwość pozostają dla człowieka niepojęte. Burza nie nienawidzi, nie gardzi i nie kocha – po prostu jest. Wobec takiej siły ostatnią możliwością dla człowieka może być pogodzenie się z własną małością.

*

Spektakl szuka języka wizualnego dla tego, czego nie potrafi wyrazić słowo: jak przedstawić coś, co przepływa nad człowiekiem i wykracza poza jego zdolność ogarnięcia? Człowiek próbuje nadać katastrofie sens, zmierzyć ją i uporządkować: nadać burzy imię, obliczyć jej siłę, policzyć ofiary, sporządzić listy i szukać przyczyn. „Horla” stawia obok tej racjonalnej próby samą burzę: jej wzniosłość, grozę i obojętność. W tym polu napięcia spotykają się ostatni rozpaczliwy błysk nadziei i pełne poddanie się. Spektakl przygląda się człowiekowi w chwili, gdy zwykłe wyjaśnienia przestają obowiązywać i pozostaje tylko jego obecność wobec czegoś nieopisanie wielkiego.

Na scenie

Johanna Vaiksoo

Artystka i reżyserka

Joel Väli

Dramaturg

Andreas Kübar

Kostiumograf

Lisette Sivard

Artystka świateł

Leon Allik

Artysta dźwięku

Lauri Lest

Kreacja głosu

Anne Türnpu

Koprodukcja

Forecast Company

Estoński Teatr Młodzieżowy

Tartuski Nowy Teatr

Wsparcie

Miasto Tartu

Estoński Fundusz Kultury

Premiera

16 stycznia 2027

#uusteater #tutxix #opencall